KRYEFAQJA » LAJME » BE-ja? A ka më shpresë?! Në #Përballë ambasadori i delegacionit të BE-së në Tiranë, Luigi Soreca

BE-ja? A ka më shpresë?! Në #Përballë ambasadori i delegacionit të BE-së në Tiranë, Luigi Soreca

Shqipëria pret këtë qershor për të 10-tin vit me radhë hapjen e negociatave me BE-në. Shqipërisë nuk ju shtuan kushtet vjet në qershor, por ju dha një vit kohë për të dëshmuar se reformat janë të pakthyeshme dhe se rezultate konkrete në luftën ndaj krimit të organizuar dhe korrupsionit nuk do të mungojnë.

Nuk ka kushte të reja për Shqipërinë të paktën prej 10 vitesh.

Çdo vit detyrat e shtëpisë kanë qenë të qarta: plotësimi i pesë prioriteteve. (administrata publike, reforma në drejtësi, lufta ndaj krimit të organizuar dhe korrupsionit dhe të drejtat e njeriut)

A jemi sot më pranë apo më larg BE-së?

Sot është edhe 10 vjetori i hyrjes në fuqi të marrëveshjes së stabilizim asoçimit me BE-në. Shqipëria prej 20 vitesh është vend potencialisht kandidat për në BE, status që e mori 5 vite më parë në 2014.

Lajmi i mirë është se nuk ka rënë entuziazmi i shqiptarëve për “diellin që lind andej nga perëndon”

30 vjet pas rënies së murit të Berlinit, dhe 9 vjet pas rënies së “murit shengen” për shqiptarët- dëshira për të qenë anëtarë të BE-së nuk është zbehur. Mbi 90% e njerëzve duan që vendi të anëtarësohet në BE.

Në Shqipëri nuk ka parti apo shoqata që janë kundër anëtarësimit në BE. Me krenari thuhet se nuk kemi plan B si ndonjë vend tjetër. Nuk mungojnë fjalët e bukura, por veprat.

20 vjet më parë Brukseli i hapi rrugë anëtarësimit të 5 vendeve të Ballkanit përmes procesit të Stabilizm-Asociimit.

Shqipëria, e cila nuk u përfshi në katër luftërat që shoqëruan rajonin tonë, e gjen sot veten nga fundi listës së vendeve aspirante për në BE. Kroacia është anëtare që më 2013. Serbia dhe Mali Zi po negociojnë kapitujet e anëtarësimit. Shqipëria ka mbetur në fund bashkë me Maqedoninë e Veriut.

Për këtë vonesë nuk ka patur ndonjë komplot antishqiptar.

Mjerisht dhe “mjeshtërisht” në moment kyçe për fatet e vendit është minuar marrëdhënia me BE-në. Axhenda reformave dhe intregrimit ka kaluar në plan të dytë. Reformat kërkojnë konsensus dhe kompromis, ne kemi ofruar konflikt dhe kokëfortësi.

Komisioni Europian ka rekomanduar hapjen e negociatave në nëntor të 2016, dhe vjet në prill të 2018. Jo të gjithë vendet anëtare ishin të bindur. Në veçanti Franca, Hollanda dhe Danimarka.

Më 29 Maj Komisioni Europian do të japë rekomandimin e radhës. Nëse do të jetë sërish pozitiv, pyetja 1 milionë dollarëshe është: sa shanse ka që të jenë bindur vendet anëtare që janë skeptike për Shqipërinë?

Çfarë mund të bëhet në kohën e mbetur?

Sa ndikon kriza politike në Shqipëri në këtë proces? Sa ndikojnë vetë zgjedhjet për Parlamentin Europian?

Sonte në #Përballë do të jetë ambasadori i delegacionit të BE-së në Tiranë, Luigi Soreca.

Zoti Ambasador, mirëmbrëma dhe mirëserdhët në televizionin publik shqiptar.

Ambasadori: Faleminderit shumë zoti Dervishi që më keni ftuar këtu sonte.

Dervishi: Sa shanse ka Shqipëria që vendimi i Komisionit,që do të merret më 20 maj, të jetë pozitiv?

Ambasadori: Ashtu siç e thatë edhe ju në prezantimin apo hyrjen, sot është 10-vjetori i MSA-së me Shqipërinë, që do të thotë që 10 vite kanë kaluar që atëherë dhe Shqipëria ka bërë një ecuri mjaft të prekshme në shumë fusha. Është e nevojshme që të ketë progres dhe ecuri të mëtejshme, madje dhe gjatë këtyre dy muajve të fundit do të thosha, para se të kemi raportin e Komisionit Evropian, do të duhet që të bëhet kjo punë. Pastaj, natyrisht, rekomandimi i Komisionit Evropian do të pasohet nga vendimi në qershor. Por pa e paragjykuar vendimin e Komisionit Evropian diçka mund të thuhet. Që nga qershori i vitit të shkuar kur Këshilli ka identifikuar elemente me të cilat Shqipëria duhet të ecte përpara është bërë progres thelbësor dhe domethënës në disa fusha, në reformën në drejtësi, dhe do të flasim për këtë edhe më pas, jam i sigurt, por edhe në fusha të tjera, si fushën kundër krimit të organizuar ose deri në njëfarë shkalle, lufta kundër korrupsionit. Kështu që unë mendoj se Komisioni Evropian si zakonisht do të tregohet i drejtë në raportimin që do të bëjë për ecurinë apo progresin e Shqipërisë dhe më pas do të varet nga shtetet anëtare në qershor që do të bëjnë vlerësimin përfundimtar. Ajo që mund të them është që Shqipëria është në rrugën e duhur, në mënyrë që të ecë përpara në fazën tjetër, por tani është koha për vepra. Është koha që të ketë përqendrim te përparësitë, të fokusohet puna tek ato gjëra që nuk janë bërë dhe në veçanti për t’ju përgjigjur, ashtu siç e thatë edhe ju në hyrjen që bëtë në emision, vullnetit të qytetarëve shqiptarë, 90% e të cilëve e shikojnë të ardhmen e tyre në BE.

Dervishi: E dinë autoritetet në Shqipëri se çfarë kërkohet prej tyre, nga data që po flasim sot deri në fund të majit, për t’u realizuar?

Ambasadori: Që prej ardhjes sime në Shqipëri në shtator të vitit të shkuar, unë kam vendosur  një dialog të strukturuar me të gjithë autoritetet përkatëse shqiptare. Me Ministrinë e Punëve të Jashtme dhe të Çështjeve të BE-së, dhe natyrisht me zyrën e Kryeministrit, me opozitën, e cila ka një rol të rëndësishëm po ashtu për të luajtur në zbatimin e reformës pasi ata janë pjesë e arenës politike në Shqipëri. Dhe në këtë dialog të strukturuar ka pasur diskutime konstante për gjërat që janë bërë, për gjërat që duhen bërë dhe ato që mund të bëjë BE-ja për ta mbështetur Shqipërinë. Ndaj unë mendoj që autoritetet shqiptare në përgjithësi e kuptojnë situatën qartë për çka duhet bërë ende për të bërë përpara.

Dervishi: Zoti Ambasador, nuk është koha për sekrete, ndoshta as për gjuhë diplomatike. Ju folët për veprime. Ne më shumë ndonjëherë shohim show. Më lejoni të citoj konkluzionet e Këshillit (vjet në qershor) dhe çfarë kërkon konkretisht prej Shqipërisë. Këshilli kërkon luftë kundër korrupsionit në të gjitha nivelet, luftë kundër krimit të organizuar dhe në veçanti kundër trafikut të drogës, ai kërkon betejë kundër krimit të organizuar përfshirë nivelet e larta, ai kërkon që rekomandimet e Organizatës së Sigurisë dhe Bashkëpunimit në Evropë ose OSBE-së për zgjedhjet të jenë të plotësuara. Nuk më rezulton asnjë nga këto gjëra të plotësuara. Mundet të bëhen në dy muaj?

Ambasadori: Ju i kenilexuar përfundimet e Këshillit, ku flitet për ecuri të mjaftueshme ose progres të mjaftueshëm. Shqipëria nuk do të bëhet shtet anëtar në qershor. Vendimi që do të marrin shtetet anëtare të BE-së  ka të bëjë me  vlerësimin nëse Shqipëria  ka ecuri të mjaftueshme në këto fusha. Pra, të mos harrojmë për asnjë moment të vetëm që ne nuk jemi këtu për të vendosur nëse Shqipëria do të bëhet në qershor shtet anëtar, por për të çelur negociatat që më pas do të kërkojnë kohën e tyre të nevojshme në mënyrë që të sigurohemi që të gjitha këto arritje, pra, të çojnë në ato kushte që Shqipëria të bëhet shtet anëtar. Ky është dallimi shumë i rëndësishëm që duhet bërë këtu, përndryshe do të duket sikur do të duhet të zgjidhen të gjitha problemet sot për nesër, ndërsa nuk është kështu, nuk është ky rasti. Në fushat që ju përmendët unë mendoj që ne mund të identifikojmë ecuri dhe progres të kryer, në reformën në drejtësi. Për shembull tani kemi Këshillin e Lartë të Prokurorisë, Këshillin e Lartë  Gjyqësor, Këshilli i Emërimeve në Drejtësi. Ato funksionojnë tashmë deri në atë pikë ku zgjedhja për fazën tjetër të prokurorëve të rinj, për SPAK-un dhe natyrisht edhe për anëtarët e Gjykatës Kushtetuese po kryhet. Në luftën kundër krimit të organizuar dhe në veçanti sa i përket Task Forcës së operacionit “Forca e Ligjit” disa anëtarë të bandave kriminale janë arrestuar, disa dënime janë dhënë tashmë nga gjykata dhe këto gjëra janë mirëpritur. Në luftën kundër trafikimit të drogës Këshilli ka kërkuar që të bëhet punë për sa i përket asgjesimit të kanabisit dhe mendoj që raporti i fundit që kemi parë, që e kemi tashmë në duar, na tregon që kjo ecuri, ky progres është arritur dhe pothuajse kemi asgjësim të plotë. Dhe është gjë tjetër që të diskutojmë që ky program të mos ekzistojë më fare apo nëse ka, për shembull, lloje të tjera drogash që trafikohen. Por gjithsesi po i përmbahemi përfundimeve të Këshillit. Kështu që do të thosha që në përgjithësi, natyrisht që do t’i mbetet Komisionit Evropian që të tregojë qëndrimin e vet, por do të thosha që ecuri apo progres është bërë në terren, por ka ende detyra për të bërë dhe jam i sigurt se do t’i diskutojmë këto gjëra.

Dervishi: Absolutisht, por më lejoni, zoti Ambasador, të citoj edhe një konkluzion të Këshillit, i cili i la një vit kohë Shqipërisë, 12 muaj, që të japë rekorde të qarta dhe një prej tyre ka qenë edhe përfundimi i SPAK-ut dhe Byrosë Kombëtare të Hetimit, të cilat nuk janë finalizuar ende, në një kohë që konkluzionet e Këshillit thoshin si kryefjalë finalizimin e tyre. E dyta, rekorde të qarta hetimi, çështje në prokurori dhe dënime përfundimtare në luftën kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar, përfshirë nivelet e larta, i kemi parë këto?

Ambasadori: Mendoj se kemi parë progres kundrejt këtyre objektivave. Ne natyrisht që nuk jemi këtu për të bërë një vlerësim apo një hap përfundimtar, ne po shikojmë dhe po vlerësojmë ecurinë, dhe siç e thashë, unë shikoj progres, ecuri, sepse tashmë Këshilli i Lartë i Prokurorisë ka filluar përzgjedhjen për prokurorët që do të jenë pjesë e SPAK-ut. Kemi pasur 37 aplikime, një shifër e rëndësishme kjo. Disa prej tyre do të kalojnë procesin e vetingut dhe më pas Këshilli do të ndërmarrë hapat e fundit. Sa i përket krimit të organizuar, siç e thashë, disa banda kriminale janë shpërbërë. A mjafton kjo? Natyrisht që jo. Disa prej këtyre bosëve më të më mëdhenj janë në burg dhe nuk është e rëndësishme që unë t’i përmend ata, sepse dhe ju dhe publiku i dini.

Dervishi: Pyetja është: shefat e shefave?

Ambasadori: Shefat e shefave është se si e mendoni këtë, si e cilësoni këtë gjë. Ju ndoshta e dini që në të shkuarën unë kam qenë i përfshirë në luftën kundër krimit të organizuar në shtetin nga unë vij dhe e kuptoj çfarë do të thuash me shefat e shefave. Dhe kjo është arsyeja pse duhet që të krijohet SPAK-u sa më shpejt që të jetë e mundur, se SPAK-u do të hapë derën për këtë nivel  të dytë hetimesh që, ndërkohë që vazhdohet të luftohet kundër bandave kriminale, do të shikohen edhe pasojat që sjell krimi i organizuar ose pasojat që mund të ketë në shoqëri. Dhe përvoja që kam pasur unë në këtë fushë në të shkuarën tregon që kjo ndodh vetëm kur ka një vullnet të fortë politik dhe shoqëror, ajo që në anglisht quhet qasja nga poshtë-lart, nga lart-poshtë, kur shoqëria civile, por edhe politika kërkojnë dhe duan të njëjtën gjë, që të ndodhë e njëjta gjë. Prandaj thirrja jonë vazhdimisht u bëhet partive politike që të gjejnë konsensus për këto gjëra. Edhe kjo që është lufta më e rëndësishme që duhet të bëjë Shqipëria, që të pastrojë shoqërinë, ka filluar tashmë me reformën në drejtësi. Kjo gjë duhet të vazhdojë të bëhet edhe më tej dhe unë jam i sigurt që Shqipëria do të shpërblehet për këtë.

Dervishi: Zoti Ambasador, e shikoni ju vullnetin politik që ju përmendët të manifestuar, e shikoni konkretisht që ky vullnet ekziston në të dy drejtimet, edhe nga lart edhe nga poshtë?

Ambasadori: Ajo që mendoj unë është që situata në të cilën gjendemi tani është që institucionet po ndërtohen dhe ky është hapi i parë. Në mënyrë që të bëhet kjo gjë, gjithsesi, duhet që e gjithë shoqëria të veprojë, pra veprimi i të gjithëve, qeveria, opozita, së bashku në mënyrë që të përballen me këtë situatë. Dhe këtu, qartësisht, tani jemi në një moment shumë të rëndësishëm, pasi siç e dini edhe ju mjaft mirë Shqipëria po kalon një krizë politike, ku të dyja palët nuk është se domosdoshmërisht flasin me njëra-tjetrën, dhe kështu po e them me terma diplomatikë, dhe për këtë arsye ai vullnet politik që përmendët ju në mënyrë të paevitueshme nuk është në tryezë dhe prandaj në deklaratat tona publike ne kemi bërë thirrje vazhdimisht, vazhdimisht, që të ndodhë dialogu politik. Dhe vetëm në rast se rifillon dialogu politik, arena politike do të tregojë vullnetin e nevojshëm për të ecur përpara.

Dervishi: Do të flasim për krizën politike dhe çfarë mund të bëhet rreth kësaj situate, por të përqendrohemi te raporti i Shqipërisë me Bashkimin Evropian. Komisioni Evropian ka dhënë rekomandim pa kushte për hapjen e negociatave në nëntor të vitit 2016 dhe në prill të vitit 2018. Me shumë gjasë mund të japë sërish një rekomandim pozitiv, siç duken sinjalet, por çështja është a ka bërë Shqipëria mjaftueshëm për të bindur, së paku tre vendet skeptike, që negociatat të hapen?

Ambasadori: Vendimin e marrin shtetet anëtare, kjo është e qartë, ka qenë e qartë që prej fillimit, është e qartë me arkitekturën e strukturës së BE-së, është e qartë për Shqipërinë dhe për vendet e tjera kandidate gjithashtu. Prandaj, ne gjithmonë u themi autoriteteve shqiptare që ato duhet të arrijnë atë progres që kërkohet nga Komisioni, nga Këshilli, por edhe të ndërveprojnë, të bisedojnë me shtetet anëtare, me disa shtete anëtare. Unë mendoj që Shqipëria ka arritur të bisedojë me disa prej këtyre shteteve anëtare dhe në veçanti për problemin e kërkesave të pabazuara për azil, pra qytetarë të Shqipërisë që udhëtojnë pa viza, me regjimin pa viza që ekziston në zonën Schengen dhe pastaj qëndrojmë më gjatë seç duhet të qëndrojnë. Në këtë rast Shqipëria ka bashkëpunuar me ato shtete anëtare ku ka ekzistuar ky problem dhe ne kemi parë progres në ato vende. Pra e kemi parë këtë efekt, por pastaj, natyrisht, siç e dini edhe ju, Bashkimi Evropian është në një fazë mjaft të rëndësishme tranzicioni në fund të një mandati dhe në fillim të një mandati tjetër. Kështu që politika e zgjerimit në vetvete është jo vetëm një proces teknik, por edhe politik. Prandaj, duhen respektuar të dy këto elementë që natyrisht do të bëhen bashkë kur të merret vendimi në qershor.

Dervishi: Ndërkohë qeveria shqiptare ka rritur tonet nacionaliste, ka pasur një ide për një mini-Schengen me Kosovën, një deklaratë që nuk mund të presim pafundësisht që Bashkimi Evropian të bëjë detyrën e vet, ne i kemi bërë detyrat tona, që problemet e vendeve anëtare nuk do na diktojnë agjendat tona. Çfarë shijesh lënë këto deklarata në Bruksel?

Ambasadori: Sot ne festojmë 10 vjetorin e Marrëveshjes së Stabilizim-Asociimit dhe me këtë marrëveshjeje Shqipëria ka disa detyrime, duke përfshirë këtu edhe menaxhimin e kufijve të vet, që do të thotë që Shqipëria duhet të sigurohet që ka kontrollet e duhura kufitare në të gjithë kufijtë e vet. Kjo është arsyeja pse ne kemi vazhduar të bashkëbisedojmë me qeverinë e Shqipërisë duke sqaruar që ndërkohë që menaxhimi i integruar i kufijve, që do të thotë heqje e kontrolleve të dyfishta të kufirit duke krijuar një pikë të përbashkët kufitare, është në përputhje me detyrimet që rrjedhin nga MSA-ja, heqja në vetvete e kontrolleve të kufirit nuk ka ndjekur këtë linjë. Kështu qeveria na ka dëgjuar dhe unë e kuptoj që puna që po bëhej me vendet fqinjë për momentin është pezulluar disi dhe është e rëndësishme kjo gjë pasi ky është moment shumë i rëndësishëm, është 10-vjetori i MSA-së, por po ashtu është edhe momenti në të cilin Komisioni Evropian dhe Këshilli i BE-së do të marrin vendimin dhe në fund është e rëndësishme që Shqipëria të jetë në përputhje të plotë me detyrimet e veta ndërkombëtare. Pavarësisht kësaj, unë e kuptoj tërësisht dëshirën e Qeverisë Shqiptare për të pasur kufij, ku puna dhe lëvizshmëria të ecë rrjedhshëm, por kjo është ndryshe nga heqja e kontrolleve kufitare. Dhe tani që ne po i afrohemi sezonit të turizmit ka disa gjëra që qeveria shqiptare po i bën në mënyrë që të sigurohet që kjo të mund të ndodhë në një mënyrë pa probleme dhe ne e mbështesim këtë gjë.

Dervishi: Zoti Ambasador, ju përmendet që festojmë tani 10-vjetorin e nënshkrimit të Marrëveshjes së Stabilizim-Asociimit. Janë pothuajse dhjetë vjet nga lëvizja e lirë e shqiptarëve që u përfitua nga liberalizimi i vizave, megjithatë janë 30 vjet nga thirrja “E duam Shqipërinë si gjithë Evropa” dhe ndërkohë që vendi vonohet për t’u integruar si vend anëtar, padurimi i shqiptarëve është shfaqur, shqiptarët zgjedhin të integrohen në mënyrë individuale. Më shumë se 1/3 e shqiptarëve kanë zgjedhur të bëhen anëtarë të vendeve të Bashkimit Evropian duke kërkuar dyshtetësinë apo shtetësinë e vendit përkatës dhe së fundmi, vitet e fundit, edhe numri i lartë i azilkërkuesve shqiptarë në vendet e BE-së. Nga informacionet që ju keni, duke pasur parasysh që ka qenë edhe një nga kërkesat e konkluzioneve të Këshillit Evropian, a e ka trajtuar mjaftueshëm Shqipëria çështjen e azilkërkuesve që të mos jetë më në tavolinën e Francës apo ndonjë vendi tjetër anëtar?

Ambasadori: Ashtu siç mund ta dini edhe ju unë kam qenë shumë i përfshirë, në fakt, në procesin e liberalizimit të vizave për Shqipërinë, por edhe për pjesën tjetër të rajonit, dhe jam ndjerë shumë krenar pasi kam qenë njëri prej atyre personave që në datën 15 dhjetor 2010 e arriti këtë gjë, pra, e kam fjalën që të punohej me autoritetet shqiptare në mënyrë që Këshilli të merrte këtë vendim. Dhe ka qenë vërtet një moment shumë i rëndësishëm dhe më lejoni të them, edhe i bashkimit politik, i të qenit bashkë të forcave politike të këtij vendi. Kështu që unë e njoh këtë çështje fare mirë dhe mund t’ju them që liberalizimi i vizave nuk ka pasur të bëjë me migracionin, ka pasur të bëjë me qëndrimin afatshkurtër në vendet Schengen. Ajo që po ndodh tani ka ndodhur tashmë edhe për vende të tjera të rajonit në të shkuarën dhe është vënë nën kontroll ashtu si dhe Shqipëria po bën përpjekje për të bërë të njëjtën gjë me shtete të caktuara anëtare të BE-së. Dhe më lejoni të them po ashtu se lëvizja pa viza nuk është emigracion. Çështja e emigracionit nuk ka të bëjë me nivelin ekonomik, pra po të shikojmë arsyet se pse qytetarëve të Shqipërisë u jepet azil në disa shtete anëtare nuk ka të bëjë me kushtet e tyre ekonomike. Në 31% të rasteve kjo ka të bëjë, për shembull, me gjakmarrjen dhe dhunën në familje në 21% të rasteve, si dhe elementë të tjerë, si për shembull, orientimi seksual. Kështu që kjo në vetvete nuk është e lidhur, pra nuk ka të bëjë me migracionin ekonomik, për arsye ekonomike dhe financiare, dhe dëshiroj ta sqaroj këtë gjë, pasi edhe pse ka një kontradiktë këtu, megjithatë ky është një problem i madh për disa shtete anëtare. Për shembull, në një shtet të caktuar anëtar qytetarët shqiptarë janë të dytët si  kombësi në numër të azilkërkuesve dhe kjo natyrisht nuk është e dëshirueshme, përkundrazi, Shqipëria është një vend i sigurt origjine, është një vend kandidat për anëtarësimin në BE dhe nuk presim që të ndodhë kjo gjë, por siç e thashë ka filluar puna, është vënë në zbatim me këto vende dhe ne shikojmë, për shembull, në 2018, ka pasur rreth 25% më pak kërkesa nga qytetarët shqiptarë në ato vende që janë më shumë të ndikuara nga ky fenomen.

Dervishi: Zoti Ambasador ju e përmendet, në fakt edhe nga politikanë shqiptarë është përmendur, kontributi juaj për liberalizimin e vizave për vendet e rajonit, por gjithashtu, në mos gaboj, ju keni qenë kujdestar edhe për një mekanizëm të ngritur që të mos abuzohet me liberalizimin e vizave. Rrezikon Shqipëria rikthim të vizave apo tërheqje vëmendjeje për shkak të numrit të lartë të azilkërkuesve?

Ambasadori: Për momentin kjo gjë nuk është në tryezën e punës. Nuk ka diskutime të këtij lloji. Diskutimi apo bashkëbisedimi që kemi me qeverinë shqiptare është që ata na kanë thënë se ajo që duhet bërë po bëhet, kështu që është e qartë që në rast se ka ndonjë rritje shifrash në të ardhmen, atëherë do të na duhet që ta marrim këtë gjë në konsideratë, por për momentin nuk është në tryezën e punës kjo gjë.

Dervishi: Sa të shqetësuar duhet të jenë shqiptarët për shkak se tashmë janë zgjedhjet në Evropë për rritjen e frymës nacionaliste, retorika dhe mesazhet për forcimin e kufijve, për mungesën e oreksit për të zgjeruar “familjen” me anëtarë të rinj?

Ambasadori: Bashkimi Evropian po jeton një vit shumë të rëndësishëm me ndryshimin e të gjitha institucioneve kryesore, duke filluar me vetë Parlamentin Evropian, por politika e zgjerimit e BE është e mishëruar shumë mirë në vetë Bashkimin Evropian. dhe siç e thashë është proces edhe teknik, edhe politik, kështu që pjesa teknike e këtij procesi është në duart e shërbimit të Komisionit, pra, të Komisionit Evropian, të administratës së vet publike e cila do të vazhdojë edhe gjatë këtij momenti tranzicioni, do të thosha, kështu që nuk jam i shqetësuar për këtë gjë, por nga ana tjetër, elementi politik i kësaj politike, natyrisht që në njëfarë mënyre do të ndikohet nga ndryshimi, jo vetëm për faktin që ndryshojnë individët, kështu që vijnë të tjerë me ide, por ne me kënaqësi dëshirojmë të shikojmë se cilat do të jenë rezultatet e zgjedhjeve të Parlamentit Evropian, pasi siç e dini edhe ju, si Parlamenti Evropian ashtu dhe Këshilli janë ata që zgjedhin Komisionin Evropian dhe më pas, gjatë vitit edhe Presidentin e Këshillit Evropian, në nëntor. Kështu që këto gjëra do të kenë njëfarë ndikimi në mënyrën se si do të vazhdojë procesi, por unë mendoj që, ashtu siç edhe e thashë, procesi i zgjerimit është një qasje e bazuar te meritat, kështu që Shqipëria duhet ta dijë dhe ta kuptojë që do të vlerësohet në bazë të ecurisë dhe progresit që do të ketë bërë dhe ka bërë, ndërkohë që në të njëjtën kohë do të bëhet vlerësimi politik për shembull, për situatën politike që ndodh tashmë në vend, kështu që natyrisht është një element i vlerësimit që do të merret në konsideratë.

Dervishi: Doja shkurtimisht të trajtonim edhe dy momente. Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut tashmë, u trajtuan si një çift në konkluzionet e Këshillit vjet në qershor. Lajmi i mirë i vetëm, i dukshëm në rajon është ajo çfarë Maqedonia e Veriut arriti me normalizimin e raporteve me Greqinë. A rrezikojmë që të mos trajtohemi më si një çift, por Maqedonia të trajtohet më vete dhe Shqipëria të mbesë e fundit dhe vetëm?

Ambasadori: Edhe një herë, procesi i integrimit në Bashkimin Evropian bazohet te progresi, te meritat, tek ecuria e punës dhe Shqipëria do të vlerësohet për progresin që do të ketë bërë ose nuk do të këtë bërë dhe Maqedonia e Veriut po ashtu. Maqedonia e Veriut ka bërë gjatë dy-tre viteve të fundit një udhëtim shumë të madh dhe ne e kemi mirëpritur, natyrisht, atë marrëveshje që u arrit në Prespë. Kjo është e dukshme dhe e kemi thënë, dhe për këtë arsye Maqedonia e Veriut do të vlerësohet edhe në bazë të kësaj arritjeje dhe të kësaj marrëveshjeje që ka arritur. Por rasti i Maqedonisë së Veriut tregon që kur ka kohezion politik në një shtet, atëherë një problem madhor si ai i emrit të një shteti mund të arrihet në të mirën e qytetarëve dhe të vetë vendit. Kështu që unë mendoj se në rast se ka një mesazh që na vjen nga rasti i Maqedonisë së Veriut, nga ndryshimi pra i emrit është pikërisht ky: është mundësia dhe kapaciteti i një vendi fqinj me Shqipërinë që të tejkalonte dhe të ngriheshin mbi ato divergjenca të brendshme për të ecur përpara në procesin e integrimit. Po të flasim për një vlerësim tjetër, unë nuk mendoj që kjo është një ide që unë e ndaj me ju, të dyja këto vende do të vlerësohen në bazë të ecurisë që kanë bërë në terren.

Dervishi:  Zoti Ambasador, le të flasim pak për krizën politike në Shqipëri. E pa njeri këtë furtunë që po afrohej apo të gjithë mbetën të befasuar nga stuhia?

Ambasadori: Unë u bëra 7 muaj në Shqipëri tashmë dhe e njoh shoqërinë e Shqipërisë, jetën e saj politike edhe nga përvoja ime e mëparshme. Por më thonë që jeta politike në Shqipëri ecën me cikle dhe kur ka cikle të tilla, atëherë ti ndoshta mendon që mund të presësh që ky cikël të rikthehet, sepse ky është cikli në fund të fundit, në vetvete. Kështu që lidhur me pyetjen tuaj nëse mund të ishte parashikuar kjo gjë unë do të thosha ndoshta, por do të thosha se momenti në të cilin gjendemi tani, siç e thashë më parë edhe në deklaratën time të mëparshme, është një situatë e paprecedentë, e një niveli të paprecedentë, sepse ndërkohë që bojkoti ka qenë pjesë e historisë politike të Shqipërisë dhe të rajonit, do të thosha në çdo shtet ka pasur situata të tilla. Tani edhe në disa shtete anëtare të Bashkimit Evropian vendimi i opozitës për të djegur mandatet ka sjellë një situatë tjetër. Kështu që pyetja që lind është si të sigurohemi që ky vendim nuk do të ketë ndikim ose nuk do të minojë ecurinë ose progresin që po bën Shqipëria drejt asaj që më shumë se 90% e shqiptarëve e konsiderojnë si objektivi politik i vendit. A ka ky vendim ndikim? Natyrisht që e ngadalëson veprimin e Parlamentit dhe në njëfarë mënyre edhe të gjithë sistemin në vetvete. Tani arena politike është për të parë se si të zgjidhet kjo situatë dhe për t’u përgatitur për zgjedhjet vendore dhe në mënyrë të paevitueshme dhe padashje duke mos u fokusuar çdo moment te progresi që duhet bërë duke pasur parasysh qershorin. Dhe këtu do të thosha, ne si Bashkim Evropian kemi bërë thirrje dhe vazhdojmë t’iu bëjmë thirrje të gjitha partive politike, shumicës, por edhe pakicës, që t’i tejkalojnë këto divergjenca të cilat janë serioze dhe duhen parë në mënyrë që sytë të hidhen drejt të mirës dhe interesit të qytetarëve shqiptarë. Ne shpresojmë shumë që kjo gjë të ndodhë për arsye se për ne qytetarët e Shqipërisë janë të rëndësishëm. Kemi mbajtur anën e qytetarëve shqiptarë të cilët duhet të marrin një përgjigje për aspiratën e tyre. Ju folët për 20 vite apo 30 vite integrim. Duhet të jemi të besueshëm të dyja palët. Edhe Bashkimi Evropian duhet të jetë i besueshëm dhe të japë përgjigje, por edhe Shqipëria tani duhet të bëjë përpjekje dhe të tejkalojë divergjencat.

Dervishi: Më lejoni ta formuloj pyetjen pak më drejt. Opozita jashtë sistemit është një alibi për Kryeministrin apo një argument solid për një “Jo” të mundshme nga Këshilli ose Komisioni?

Ambasadori: Unë do të thosha as njëra as tjetra. Situata në të cilën jemi tani është një situatë që po monitorohet nga komuniteti ndërkombëtar. Unë kam mësuar që ne në Shqipëri na quajnë ndërkombëtarë, kështu që do ta përdor këtë përkufizim që tani e tutje. Pra, ne po i ndjekim nga afër dhe me kujdes këto çështje. Dhe jo për ndonjë arsye se ne po kërkojmë ndonjë justifikim në këtë rast apo rast tjetër, por ne nuk duam që Shqipëria ta ngadalësojë punën apo ritmin e vet, ndaj mendoj që është një përgjegjësi politike e mjedisit politik shqiptar që ta shohë këtë çështje në një mënyrë që ta zgjidhë atë. Kështu që nuk dua që të hyj në këtë aspekt, pra nëse nga kjo do të ketë përfitim vetëm njëra palë apo tjetra, por nuk do të përfitojnë qytetarët shqiptarë.

Dervishi: Zoti Ambasador, ju keni folur me të gjitha palët, si palët politike, ashtu dhe faktorë të tjerë. Në vlerësimin tuaj a mund të jenë më larg seç janë qeveria dhe opozita në këtë moment që po flasim?

Ambasadori: Keni të drejtë për atë që thoni që unë kam folur dhe vazhdoj të flas me të gjithë. Natyrisht që me rolin tim unë punoj me qeverinë, por kam një dialog intensiv me të gjithë opozitën, me partitë e ndryshme. Të gjitha këto parti janë të rëndësishme pasi kanë diçka për të kontribuuar pasi ju është dhënë vota nga zgjedhësit shqiptarë. Kam folur po ashtu edhe me shoqërinë civile, pasi nuk duhet të harrojmë shoqërinë civile e cila përfaqëson qytetarët e thjeshtë të Shqipërisë, studentët, sektorin privat, akademikët, të gjithë. Edhe ata kanë mundësi, fuqi, që të ndihmojnë për të zgjidhur këtë çështje. Të dyja palët, mazhoranca dhe opozita, janë larg njëra-tjetrës, kjo është e qartë. Çfarë mund t’i sjellë ato bashkë? Më vjen keq, por unë vazhdoj të them se interesi i Shqipërisë është ai që do t’i sjellë bashkë, sepse ata kanë përgjegjësinë ndaj qytetarëve shqiptarë të cilët vazhdojnë të duan një gjë mbi të gjitha, kjo është e qartë dhe ju e thatë edhe në hyrjen tuaj të emisionit, që asnjë nga këto palë nuk është kundër integrimit të Shqipërisë në BE. Prandaj, mendoj seështë koha për të reflektuar në mënyrë urgjente, për t’u ulur dhe për të gjetur një zgjidhje të përbashkët. Nuk ka kohë për të humbur pasi duhet gjetur gjuha e përbashkët për arsye se datat i kemi shumë afër.

Dervishi: Data e takimit me BE-në është shumë afër. Zoti Ambasador, më lejoni të citoj një deklaratë që ju keni bërë më 15 mars, dy javë më parë. Ju keni thënë që është shumë urgjente që të kapërcehet situata politike duke bërë një platformë kombëtare për dialog ndërmjet gjithë palëve të interesuara. E kanë mirëpritur këtë ide palët?

Ambasadori: Siç e thashë unë diskutoj dhe bashkëbisedoj me të gjitha palët dhe është e qartë që ka interes nga të dyja palët, edhe nga opozita, le të jemi të sinqertë, sepse opozita ka marrë pjesë në këtë diskutim, ka folur për një mekanizëm për të gjetur një zgjidhje. Nga ana tjetër, është e qartë që opozita ka kërkuar ndryshimin e qeverisë dhe zgjedhje të parakohshme. Më lejoni të them që ky kusht, për mendimin tonë përfaqëson një precedent të rrezikshëm. Ne nuk mund të kërkojmë që kjo gjë të ndodhi. Kjo mund të krijojë precedent për të ardhmen, por edhe përvendet e tjera. Dua ta shpjegoj pak më qartë këtë që dëshiroj të them. pra, mazhoranca fiton zgjedhjet, opozita lufton, më lejoni t’i them këto fjalë, në Kuvend, në Parlament, natyrisht duke bashkëbiseduar dhe duke folur me mazhorancën. Aty duhet të kryhet puna. Pati zgjedhje në vitin 2017, unë e kuptoj që opozita ka kritikuar përfundimet e zgjedhjeve dhe për këtë pikë qëndrimi ynë ka qenë shumë i qartë. Ne mendojmë që qeveria është legjitime, që Parlamenti është legjitim, por opozita tashmë ka dalë nga Parlamenti, prandaj propozimi për të pasur një platformë kombëtare, në të cilën të mund të bashkëbisedojnë të dyja palët dhe të gjejnë kompromis, më lejoni të them që kultura e kompromisit është një kulturë që ne e kemi mësuar në BE. Kultura e kompromisit është një kulturë që lejon që palët politike të ecin përpara. Në rast se nuk ka kompromis, në rast se dikush dëshiron të fitojë pa dhënë diçka, nuk ka ecuri.

Dervishi: Zoti Ambasador, në dijeninë tuaj, nga biseda me të dy palët, janë ato më të prirë për të pasur ndërmjetës ndërkombëtarët, miqtë e Shqipërisë, apo mund të gjendet gjuha e kompromisit pa ndërmjetësinë e të huajve në Shqipëri?

Ambasadori: Siç e thashë, unë por natyrisht edhe kolegët e mi, i gjithë komuniteti ndërkombëtar, ashtu siç është raportuar tashmë në shtyp, ne shpenzojmë shumë kohë duke biseduar me të gjitha palët në mënyrë që të identifikojmë mënyrat për të ecur përpara. Ky është edhe roli ynë, pasi ne jemi këtu që të punojmë me partnerët tanë që të arrihet ecuri, progres drejt atij objektivi përfundimtar që në rastin e BE-së dhe shteteve anëtare është që Shqipëria të ketë arritje në rrugëtimin e saj drejt BE-së. Por po ashtu, është në duart e dy aktorëve politikë, mazhorancës dhe opozitës që të marrin përgjegjësitë e tyre, ashtu siç është bërë edhe në të shkuarën për të identifikuar se si do të ecet përpara, pra cila do të jetë ajo rrugë. Edhe BE-ja edhe SHBA-ja janë tashmë në një periudhë specifike. BE-ja, siç e thashë, është në një tranzicion shumë të rëndësishëm. Shtetet e Bashkuara të Amerikës po ashtu kanë shumë gjëra në agjendë dhe ka ardhur koha që aktorët politikë të Shqipërisë të ulen dhe të kuptojnë në mënyrë të pjekur situatën dhe të identifikojnë nëse është e nevojshme një ndërmjetësues me përkrahjen e komunitetit ndërkombëtar, për të cilët Shqipëria është e rëndësishme, ashtu siç është çdo ditë.

Dervishi: Zoti Ambasador, duke parë tonet e medias dhe si për median lokale ashtu dhe për atë ndërkombëtare lajmi i keq është lajm. Media në vendin fqinj ka risjellë skenat e vitit 1997 kur Shqipëria ishte në prag të anarkisë dhe kaosit. Në vlerësimin tuaj, duke lexuar median dhe duke komunikuar me palët, a e ka arritur kriza politike në Shqipëri kulmin apo ende nuk e kemi parë pikën e lartë të krizës?

Ambasadori: Më vjen mirë që përmendët ndikimin që kanë pasur imazhet e ndryshme të Shqipërisë së asaj kohe jashtë vendit, pasi kur flasim për disa nga shtetet anëtare të cilat unë i njoh më mirë, për shembull, vendi nga vij unë, por edhe vende të tjera në të cilat unë kam jetuar për një kohë të gjatë, mund t’ju them se ato kanë pasur vërtet ndikim të madh për sa i përket mënyrës se si duket skena politike shqiptare kur shikojmë, për shembull, skena dhune. Dhe kjo nuk është ajo që dëshiron të shohë komuniteti ndërkombëtar pikërisht në këtë moment që të ndodhë në Shqipëri. Dhe ne e kemi thënë këtë shumë herë në të shkuarën, i ftojmë të gjitha palët dhe të gjithë ata që duan të dalin në protesta që ta bëjnë këtë pasi e drejta për t’u shprehur, për të protestuar është e drejtë. Natyrisht duhet të ketë edhe për çfarë të protestohet, por ne nuk duam në asnjë mënyrë që të ketë dhunë, kjo është e patolerueshme. Kështu që, ku jemi tashmë me krizën? Unë mendoj se kemi arritur një element në të cilën të dyja palët duhet ta kuptojnë që koha po ecën shpejt, po kalon, nuk ka kohë për të humbur. Afati për zgjedhjet vendore po vjen, ekziston nevoja për të gjitha palët për t’u angazhuar, për të bashkëbiseduar, edhe duke marrë parasysh zgjedhjet në qershor dhe vendimin që do të merret në Këshill në qershor. Pra të dyja këto data në spektrin e pak ditëve mund ta ndryshojnë, në fakt, situatën.

Dervishi: Datat që ju përmendni, zoti Ambasador, një datë është e sigurt, më 19 qershor do të kemi një vendim të Këshillit në raport me Shqipërinë. Por për datën 30 qershor ka pasiguri. Mendoni se do të ketë zgjedhje lokale ku opozita do të marrë pjesë?

Ambasadori: Presidenti i Republikës e ka caktuar datën e zgjedhjeve.

Dervishi: Para se të fillonte kriza…

Ambasadori: Vërtet, por për zgjedhjet vendore është caktuar data dhe Presidenti i Republikës nuk e ka ndryshuar dekretin e vet për zgjedhjet. Kështu që ne prezumojmë që zgjedhjet vendore do të ndodhin. Në fakt, kam udhëtuar shumë jashtë Tiranës gjatë këtyre muajve. Kjo për arsye se unë mendoj që kur Shqipëria të bëhet shtet anëtar i BE-së do të jetë e gjithë Shqipëria, të 61 bashkitë që ekzistojnë në Shqipëri që do të bëhen pjesë anëtare e BE-së, jo vetëm thjesht kryeqyteti i vendit. Prandaj është e rëndësishme që të bisedojmë me njerëzit në çdo skaj të Shqipërisë. Prandaj duhet të ketë një administratë. Ata kanë nevojë për një administratë që funksionon dhe disa nga kryetarët e bashkive mbarojnë mandatet e tyre shumë shpejt, kështu që ligjërisht ata duhet të kenë mandat të ri, prandaj mendoj se është e rëndësishme që zgjedhjet të bëhen dhe natyrisht që unë mendoj që opozita duhet të marrë pjesë pasi këtë kërkojnë qytetarët që u kanë dhënë votën atyre për kaq shumë vite. Më lejoni po ashtu të them edhe një gjë tjetër. Është shumë e rëndësishme për BE-në që BE-ja ta dijë që sistemi politik në vend funksionon dhe që sistemi zgjedhor është pjesë e rëndësishme dhe përbërëse e tij. Por edhe bota ekonomike, pra sfera ekonomike. Ne do të fillojmë sezonin e turizmit dhe shqetësimi im është se kjo nuk është trajtuar aq sa duhet. Duhet të mendojmë edhe për ndikimin ekonomik të një krize të gjatë politike. Guvernatori i Bankës së Shqipërisë kohët e fundit tha se tre muajt e parë të këtij viti ritmet e rritjes ekonomike janë ngadalësuar. Sezoni i turizmit do të vijë shumë shpejt dhe ky është një faktor shumë i rëndësishëm të cilin palët e ndryshme, aktorët e ndryshëm përgjegjës, duhet ta marrin në konsideratë.

Dervishi: Zoti Ambasador, ju përmendet që në disa çështje Shqipëria duhet të përshpejtojë dhe të mos jetë e ngadaltë. Në një aspekt po punohet shpejt, për shembull, procedurat për të finalizuar largimin e deputetëve të opozitës u bënë me shpejtësi, duke shkelur edhe procedurat parlamentare. Plotësimi i vendeve bosh po realizohet relativisht shpejt dhe kënaqshëm. A rrezikon Shqipëria që duke respektuar demokracinë e procedurës të humbasë demokracinë si substancë, si thelb dhe të krijojë një pluralizëm fals?

Ambasadori: Unë gjatë gjithë jetës sime kam punuar në fushën e sundimit të ligjit, të shtetit të së drejtës, që do të thotë që sundon ligji, e drejta, dhe në rast se sundon ligji, sundon në të dyja rastet. Anëtarët e opozitës kishin të drejtën që t’i digjnin mandatet dhe këtë gjë e bënë me atë përgjegjësi që kishin dhe më pas Parlamenti duhet të vendoste se çfarë duhej të bënte. Dhe ata vendosën që të ecej shpejt. Ky është një vendim të cilin unë ia lë Parlamentit që të shpjegojë pse është marrë kaq shpejt.

Dervishi: Po edhe duke shkelur e procedurën …?

Ambasadori: Unë nuk jam ekspert i plotë në këtë fushë, por me sa di unë kanë pasur 30 ditë kohë për ta bërë këtë gjë dhe e kanë bërë në ditët e para të kësaj periudhe 30 ditore. Ky është një vendim që i lihet Parlamentit, për mendimin tim, por ajo që ka rëndësi tani është që Parlamenti duhet të funksionojë dhe të punojë. Dhe ashtu siç ka qenë legjitime për deputetët e opozitës të largoheshin, është po aq legjitime dhe e përligjur qe të tjerët të bëhen pjesë e Kuvendit në mënyrë që ai të funksionojë. Dhe natyrisht që, nëse më bëni këtë pyetje, nëse opozita nuk është vetëm në Kuvend, është më shumë jashtë, nëse është kjo pyetja, sepse ajo është opozita që kanë zgjedhur zgjedhësit, prandaj na duhet mekanizmi që mazhoranca të flasë me opozitën, për një opozitë brenda Parlamentit, sepse ajo opozitë është ende rezultat i votës së qytetarëve të Shqipërisë.

Dervishi: E shihni të mundur gjetjen e këtij mekanizmi?

Ambasadori: Ne urojmë që me mençurinë dhe urtësinë e tyre mazhoranca dhe opozita ta kuptojnë këtë gjë dhe të gjejnë një mënyrë që të mos humbet ky shans historik.

Dervishi: Zoti Ambasador, ju përmendët shtetin ligjor, dhe nëse do të kishte shtet ligjor në Shqipëri kjo bisedë nuk do të zhvillohej, nuk do t’i kishim këto probleme, por një nga arsyet që përmend opozita është se shumica qeverisëse po kap institucionet e reja të drejtësisë. Desha të di, cili është opinioni juaj për progresin dhe nivelin ku është tashmë reforma në drejtësi?

Ambasadori: Kur arrita në Shqipëri në shtator, kur fillova punën, Këshilli i Lartë i Prokurorisë dhe Këshilli i Lartë Gjyqësor nuk ishin, pra nuk ekzistonin. Po ashtu nuk funksiononte Këshilli i Emërimeve në Drejtësi, nuk ka pasur thirrje për aplikime, pra të lançuar. Të gjitha këto gjëra tashmë janë kryer, pra janë zbatuar. Po ashtu Inspektorati i Lartë i Drejtësisë po rekrutohet. Anëtarët e Gjykatës Kushtetuese janë në pikën që do të fillojë përzgjedhja e tyre dhe natyrisht që ka ende probleme të mëdha. Fakti qe për shembull, për pothuaj se një vit Gjykata Kushtetuese nuk ka pasur mundësinë të funksionojë dhe ka një ngarkesë shumë të madhe të Gjykatës së Lartë, që kjo në vetvete është shqetësim, dhe kjo është arsyeja pse ne mendojmë që reforma në drejtësi duhet të vazhdojë me një balancë të mirë ndërmjet shpejtësisë por edhe cilësisë së procesit të rivlerësimit, por edhe të kandidatëve. Shkolla e Magjistraturës ka identifikuar 17 magjistratë për vitin tjetër dhe ndërkohë që vjet kanë qenë 25, kemi arritur në 75, pra ka lajme të  mira. Por e gjithë panorama është tërësisht me diell? Sigurisht që jo. Unë i kuptoj ata që thonë se është dashur një kohë e gjatë, por më lejoni të them që, meqenëse unë kam punuar në këtë fushë për një kohë kaq të gjatë, gjyqësori është aq afër thelbit, zemrës së një shteti dhe që ta heqësh zemrën dhe ta zëvendësosh atë me një zemër të re, ky lloj transplanti është një proces nga i cili rrjedh gjak dhe për këtë arsye duhet kohë, duhet kurajë, por edhe dhimbje. Dhe tani ne duhet të sigurohemi që të gjitha këto gjëra e sjellin situatën në prodhimtari, që të dalin rezultate, prandaj është momenti që të mos humbasim besimin, të ecim përpara, në mënyrë që të sigurohemi që reforma në drejtësi të zbatohet plotësisht. Dhe ashtu siç e thatë edhe ju, të jetë larg ndikimeve politike, të jetë pa presion që të vijë nga jashtë apo nga politika. Ne e diskutojmë shpesh me institucionet e ndryshme, ne i takojmë ato në mënyrë të rregullt që të flasim për nevojat e tyre, që të kuptojmë se çfarë mund të bëjmë për t’i ndihmuar ato. Dhe sërish këtë javë ne do të takohemi me Këshillin e Lartë të Prokurorisë që të kuptojmë se si do të ecin gjërat dhe kjo duhet bërë

Dervishi: Zoti Ambasador, unë nuk po flas për problem, por gjëra që ju do të donit të ecnin më shpejt dhe më mirë në kornizën e reformës së drejtësisë. Mund të thoni diçka rreth kësaj?

Ambasadori: Ndonjëherë ekziston tundimi për të thënë “të ecim shpejt”, por këtu po flasim, siç e thashë në fakt, për funksionimin thelbësor të një shteti që është gjyqësori. Nuk ka asgjë më të rëndësishme për qytetarët dhe shoqërinë  se sa kjo. Kështu që ju ndoshta mund të thoni se duhet të ecim më shpejt edhe me procesin e rivlerësimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve. Unë mund të jem dakord me ju, por ama, nga ana tjetër, kjo gjë duhet bërë siç dihet dhe natyrisht që kemi ketu edhe të drejtat e magjistratëve që po kalojnë procesin e rivlerësimit. Dhe cilësia duhet të ecë së bashku me efikasitetin  dhe shpejtësinë. Unë mendoj që këtë duhet të bëjmë në mënyrë që të sigurohemi që shpejtësia dhe cilësia të ecin në mënyrë paralele, së bashku, që në pak muaj të kemi mundësinë të festojmë lindjen e SPAK-ut, lindjen e BKH-së, një Gjykatë Kushtetuese, po ashtu, e cila të jetë duke rifunksionuar dhe të shikojmë pastaj edhe pjesën e dosjeve të mbartura në Gjykatë të Lartë. Ky është objektivi ynë dhe mendoj se për këtë duhet të punojmë.

Dervishi: Për fat të keq koha ikën dhe jemi në minutat e fundit. Do të doja të trajtonim 2-3 çështje për të cilat ju keni qenë shumë i zëshëm. Para disa javësh ju keni përmendur nevojën e vazhdimit të operacionit “Forca e Ligjit”. Në vlerësimin tuaj ky operacion ka ardhur duke u dobësuar? Ka një moment pauze dhe ka nevojë për restart apo është në rrugën e duhur?

Ambasadori: Siç e kam thënë në të shkuarën, siç e përmendët edhe ju, kam qenë i kënaqur kur pashë që Task Forca e operacionit “Forca e Ligjit” ka kryer veprime në disa zona të ndryshme të vendit dhe pastaj në mënyrë të paevitueshme kjo me ndryshimin e administratës, me ndryshimin në nivel politik në ministri ka sjellë një ritëm të ri. Kështu që tashmë, siç e kemi parë, gjatë muajve të fundit, unë jam mjaft i kënaqur me ç’është bërë, por po të më pyesni në se mjafton, jo, jo, nuk mjafton. Nuk mjafton për arsye se ne e shikojmë se krimi i organizuar është ende shumë aktiv në Shqipëri. Për shembull, lajmet më të fundit që dëgjojmë e konfirmojnë këtë gjë, kështu që po, natyrisht që kjo nuk mjafton. Ekziston nevoja për të shkuar në një nivel tjetër, më të lartë. Dhe ju mund ta keni dëgjuar këtë gjë prej meje edhe më parë dhe sfida më e madhe që kanë institucionet e ligjit dhe prokuroria në këtë vend janë që të ndjekin paratë. Çfarë do të thotë “ndiq paranë”? Më lejoni ta shpjegoj këtë. Për arsye se të gjithë kryejnë krime në mënyrë që të kenë njëfarë përfitimi në çfarëdolloj fushe. Edhe në luftën kundër terrorizmit, pra financimi i terrorizmit është një çështje në vetvete, por fatmirësisht nuk është rast ky për Shqipërinë. Sot në çdo fushë krimi kriminelët kërkojnë të përfitojnë dhe në mënyrë që të bëhet ky hap në një nivel tjetër, pra për luftën kundër krimit, Ministria e Brendshme dhe Prokuroria duhet të investojnë në aspektin afatshkurtër, afatmesëm, afatgjatë për trajnimet që të krijojnë kapacitetin e duhur në hetimin financiar. Ne jemi vetëm në fillimet e kësaj çështjeje, janë bërë disa veprime, po rekrutohen edhe persona të tjerë në këtë fushë. Ky duhet të jetë veprimi standard i “Forcës së Ligjit”.

Dervishi: Ju keni thënë se për fat të keq, kur nuk keni qenë kurrë në një vend paragjykimet janë të mëdha dhe siç e thatë në aktivitetin “Taken by Albania”, cilat janë paragjykimet dhe stereotipat që ndeshni për shqiptarët dhe Shqipërinë? A është Marko nga Tropoja i vetmi objektiv për t’u mbajtur në shënjestër?

Ambasadori: Ju përmendët një fushatë interesante ndërgjegjësimi dhe unë kam pasur kënaqësinë të merrja pjesë në të, pasi mendovase një problem i vërtetë për Shqipërinë në lidhje me vendet e tjera është imazhi i saj, pra reputacioni i Shqipërisë. Kemi një dikotomi ndërmjet atyre që vijnë në Shqipëri, që fillojnë dhe i njohin shqiptarët, që jetojnë këtu dhe ata që nuk fare lidhje me Shqipërinë dhe nuk i njohin shqiptarët. Prandaj është e rëndësishme që të sjellim një imazh të ri të shqiptarëve. Për një vend ku natyrisht mund të ketë probleme për sundimin e ligjit, por ama është një vend i bukur, i mrekullueshëm, me njerëz të mrekullueshëm, me njerëz që janë të angazhuar për ta ndryshuar vendin. Dhe imazhi qëndron si problem, prandaj ne po investojmë. Ndoshta kjo do të jetë fjala e fundit që do të them, 40 milion Euro në sektorin e turizmit për arsye se vetëm duke sjellë më shumë turistë në Shqipëri, këta njerëz mund të kthehen në vendet e tyre më pas dhe të jenë ambasadorët më të mirë të Shqipërisë.

Dervishi: Zoti Ambasador, pyetja e fundit, ju lutem një përgjigje të shkurtër. Kur ju jeni në Bruksel dhe dikush ju pyet në lidhje me Shqipërinë, për çfarë na duhet Shqipëria ne BE, cili është mesazhi juaj që ngjit te bashkëbiseduesi për nevojën e pasjes së Shqipërisë anëtare të BE-së?

Ambasadori: Është shumë e thjeshtë. Shqipëria është Europë, është e rrethuar nga shtete anëtare të BE-së në disa anë të saj. Ajo që mungon është që të bëhet pjesë e Bashkimit Evropian. Dhe kjo natyrisht nuk do të ndryshojë në 5, 10, 20 vjet. Bashkimi Evropian do të vazhdojë të ekzistojë dhe Shqipëria duhet të bëhet pjesë e tij pasi është tashmë pjesë e familjes evropiane dhe shqiptarët janë evropianë. Dhe ky është mesazhi më i fortë që mund të japësh edhe në Bruksel.

Dervishi: Gjë e mirë që na ndihmon të paktën gjeografia.

Ambasadori: Ishte kënaqësi që isha këtu me ju sonte.

Sicred